پل خورشيدي

شهر «ردينگ» در كاليفرنياي شمالي در آمريكا تا مدتي پيش كاملاً دورافتاده بود و توجه هيچ كس را به خود جلب نمي‌كرد. مسافران آن را صرفاً يكي از شهرهاي بين مسير مي‌شناختند. اما با ساخت يك پل عابر از فولاد، گرانيت و شيشه كه معمار اسپانيايي «سانتياگو كالاتراوا» طراحي كرده، «ردينگ» در آستانه تغييرات مهمي قرار گرفته و به تدريج به يكي از مراكز جلب توجه مردم در كاليفرنيا تبديل مي‌شود.

«پل ساعت خورشيدي» بر روي رودخانه « ساكرامنتو» قسمت شمال و جنوب پارك اكتشافي « ترتل‌بي» را به هم متصل مي‌كند. اين پل عابر كه روز چهارم جولاي ـ 14 تيرـ افتتاح شد، نمادي از خلاقيت است.

«پل ساعت خورشيدي» هم يك اثر هنري و هم يك شگفتي فني است. پل از جنس فولاد، شيشه و گرانيت، حس بي‌وزني القا مي‌كند و سطح شفاف و ضد لغزش عرشه، چشم‌انداز ديدني در شب به وجود مي‌آورد. سايه دكل مايل 66 متري پل در طول روز بر ميدان عمومي شمالي در ورودي پل، زمان را مشخص مي‌كند. اين ميدان به سمت رودخانه امتداد پيدا مي‌كند تا محلي براي نشستن بازديدكنندگان بر لبه آب به وجود آورد.

طول پل 213 متر، عرض عرشه 7 متر و وزن كلي آن هزار و 451 تن است. دكل با زاويه 42 درجه نسبت به افق از 526 تن فولاد ساخته شده است. عرشه شفاف پل از 180 تن شيشه و گرانيت ساخته شده و با 14 كابل از جنس فولاد گالوانيزه به طول كلي 1310 متر مهار مي‌شود. سازه پل با خرپاي فولادي تثبيت مي‌شود و بر روي پي از 104 تن فولاد 1282 متر مكعب بتن تكيه كرده است.

قسمت عمده وزن پل به يك ياتاقان غلتان به قطر 35 سانتي‌متر منتقل مي‌شود كه زير پايه دكل و در كاسه‌اي كه به پي چسبيده قرار دارد. دكل به صورت توخالي ساخته شده و عرض قاعده آن از 32 متر در پايين به 152 سانتي‌متر در بالا كاهش پيدا مي‌كند. پي بتني پل، ميدان كوچكي زير پاي دكل به وجود مي‌آورد كه از آن نماهاي بي‌نظيري از درون دكل مشخص است.

ديوارهاي بتني ميدان و سطح دكل با 600 هزار كاشي شكسته سفيد اسپانيايي ـ سمبل طراحي «كالاتراوا» ـ پوشانده شده است. سطح عرشه نيز از 2 هزار و 240 پانل شيشه‌اي ضد لغزش تشكيل شده كه در كانادا ساخته شد. ساخت و برپايي كابل‌ها پل بر عهده شركت «باكلنداندتيلور» انگليس بوده است.

هزينه ساخت پل 23 ميليون دلار بوده است كه اكثر آن توسط بنياد خيريه «مك كانل» تأمين شده است. «كالاتراوا» در سال 1996 به پروژه پيوست و ساخت طرح او بيش از 7 سال طول كشيد.

مهمترين نكات مورد نظر در طراحي پل، دست‌نخورده نگاه داشتن طبيعت اطراف رودخانه بوده است. رودخانه «ساكرامنتو» يكي از معدود مراكز تخم‌ريزي ماهي قزل‌آلا در آمريكا است و «كالاتراوا» مصمم بود هيچ تغييري در آن به وجود نياورد. به همين دليل، پل هيچ پايه‌اي در آب ندارد. از طرف ديگر، سطح عرشه نيز از شيشه پوشيده شده است تا از ايجاد سايه بر آب و كاهش دماي آب جلوگيري شود.

بسياري از هواداران پل اميدوارند پل «ساعت خورشيدي» كالاتراوا به دومين پل مهم در ايالت كاليفرنيا تبديل شود، اما «كالاتراوا» خود مي‌گويد: «پل من تنها جرقه‌اي از «گلدن گيت» است. «گلدن گيت» عظيم‌ترين پلي است كه تا كنون ساخته شده است.»

او همچنين مي‌گويد: «شهر «ردينگ»، بنياد «مك كانل» و پارك «ترتل بي» همه در نظر داشتند كه اين پل تنها يك گذرگاه نباشد، بلكه نحوه نگاه مردم و شدت تقدير آنها از اين محيط زيبا و حساس را نيز افزايش دهد. اين نظر، من را وادار كرد پلي طراحي كنم كه به طرز استثنايي سبك و شفاف باشد و مردم را تشويق كند در كنار رودخانه بمانند و به آب و آسمان نگاه كنند»